गेलमन, अँड्र्यू : (११ फेब्रुवारी, १९६५ - ) अँड्र्यू गेलमन यांचा जन्म अमेरिकेतील पेनसिल्वानिया राज्यातील फिलाडेल्फिया या शहरी झाला. त्यांचे पदवीपर्यंतचे शिक्षण मॅसॅच्युसेटस इन्स्टिट्यूट ऑफ टेक्नॉंलॉजी (एमआयटी) ह्या प्रख्यात संस्थेमध्ये झाले. गणित…
गॅलप, जॉर्ज : (१८ नोव्हेंबर, १९०१ - २६ जुलै, १९८४) जॉर्ज गॅलप यांचा जन्म व शिक्षण अमेरिकेच्या आयोवा राज्यातील जेफर्सन येथे झाले. त्यांनी पदवी, पदव्युत्तर आणि पीएच. डी. चे शिक्षण हे…
रानडे, माधव रघुनाथ : (३१ मार्च १९२६ - २४ डिसेंबर १९८० ) माधव रघुनाथ रानडे यांचा जन्म रत्नागिरी येथे झाला .त्यांचे प्राथमिक शिक्षण जिल्हा परिषद शाळेमध्ये झाले. त्यांचे माध्यमिक शालेय व…
माहेश्वरी, सतीश चंद्र : (४ ऑक्टोबर १९३३ - १२ जून २०१९ ) सतीश चंद्र माहेश्वरी यांचा जन्म राजस्थानमधील जयपूर येथे झाला. आग्रा, जयपूर, दिल्ली, सोलन, प्रयाग, ढाका, ढाक्याहून पुन्हा जयपूर आणि…
नटराजन, वल्लारपुरम सेन्निमलाई : (१० जून १९३९ -) वल्लारपूरम सेंन्ंनिमलाई नटराजन यांचा जन्म संकरापलायम या तामिळनाडू राज्यात पेरियार जिल्हयातील गावात झाला. नटराजन यांनी बॅचलर ऑफ मेडिसिनची पदवी मदुराई वैद्यकीय कॉलेज आणि…
याकोबी, सी. जी. जे. : (१० डिसेंबर, १८०४ – १८ फेब्रुवारी १८५१) जर्मनी (तेव्हाच्या प्रुशिया) मधील पोट्सडॅम येथे जन्मलेल्या याकोबींचे प्राथमिक शिक्षण घरीच झाले. त्यांनतर पाच वर्षे तेथील एका नामांकित संस्थेत…
यल्लाप्रगडा सुब्बाराव : (१२ जानेवारी १८९५ – ८ ऑगस्ट १९४८) यल्लाप्रगडा यांचा जन्म १२ जानेवारी १८९५ या दिवशी ब्रिटिश राजवटीतील मद्रास प्रांतात, भीमावरम गावात झाला. सध्या हा भाग आंध्रप्रदेशातील, पश्चिम गोदावरी…
गॉसेट, विलियम सेली : (१३ जून १८७६ – १६ ऑक्टोबर १९३७) इंग्लंडमधील कँटेरबरी, केंट येथे विलियम सेली गॉसेट यांचा जन्म झाला. ते स्टुडंट ह्या टोपण नांवाने प्रसिद्ध होते. शालेय शिक्षणानंतर…
फ्रॉईड, सिग्मंड : (६ मे १८५६ - २३ सप्टेंबर १९३९) ऑस्ट्रियन साम्राज्यातील मोरेव्हियातील फ्रायबर्ग गावात, सिग्मंड फ्रॉईड यांचा जन्म झाला. सिग्मंड यांचे प्राथमिक शिक्षण सलग एकाच ठिकाणी झाले नाही. सिग्मंड अभ्यासात…
ब्रोका पियर-पॉल : (२८ जून १८२४ - ९ जुलै १८८०) पियर-पॉल ब्रोका हे पॉल ब्रोका या संक्षिप्त नावाने अधिक परिचित आहेत. त्यांचा जन्म फ्रान्समधील सेंट फॉय ला ग्रान्दे नगरात, बंदरासाठी प्रसिद्ध…
धातुशास्त्रातील ओतकाम करून तयार केलेल्या उपयुक्त भागांमध्ये बरेचदा वेगवेगळ्या प्रकारचे दोष येत असल्यामुळे ते कोणत्याही प्रकारच्या यंत्रामध्ये वापरता येत नाहीत. त्यासाठी ते दोष का आले याची कारणे शोधणे आवश्यक असते.…
रज्जुमान (Chordata) संघातील ज्या प्राण्यांच्या डोक्याकडील भागात मेरूरज्जू असतो, त्याचा सेफॅलोकॉर्डेटा उपसंघ बनवला आहे. या उपसंघात अँफिऑक्सस या प्राण्याचा समावेश होतो. हा माशासारखा दिसणारा एक लहान सागरी प्राणी आहे. अँफिऑक्ससच्या…
प्रत्येक रुग्णाला किंवा व्यक्तीला सर्वसमावेशक अथवा व्यक्तिगत परिचर्या देऊन पद्धतशीरपणे त्यांची समस्या सोडविण्याचा दृष्टिकोन म्हणजे परिचर्या प्रक्रिया होय. रुग्णालयात दाखल झालेला प्रत्येक रुग्ण हा स्वतंत्र असून त्यांच्या गरजा वेगवेगळ्या असतात.…
भारतीय संगीतामधील गीत हा प्रकार सगळे नियम सांभाळून जो उत्तमप्रकारे निर्माण करू शकतो त्याला “वाग्गेयकार” अशी संज्ञा आहे. त्याला यातील सर्व नियमांची चांगली माहिती असणे आवश्यक असून काव्यरचना आणि स्वररचना…
चैतन्य हे विश्वाचे अधिष्ठान आहे, चैतन्य हेच प्राथमिक किंवा मूलभूत अस्तित्व आहे; तर जडवस्तू, भौतिक सृष्टी, निसर्ग यांचे अस्तित्व दुय्यम, गौण, आधारित आहे. हे मत चिद्वादाचे सार आहे. तत्त्वज्ञानाच्या क्षेत्रात…