(प्रस्तावना) पालकसंस्था : डॉ. बाबासाहेब आंबेडकर मराठवाडा विद्यापीठ, औरंगाबाद | समन्वयक : रत्नदीप देशमुख | विद्याव्यासंगी : स्नेहा दि. खोब्रागडे
….
ई-मेल (e-Mail)

ई-मेल (e-Mail)

इलेक्ट्रॉनिकी टपाल (e-mail). इलेक्ट्रॉनिक मेल याचे संक्षिप्त रूप ई-मेल. पत्र पाठविण्याचे ई-मेल आधुनिक माध्यम आहे. ई-मेल एका प्रकारची अंकीय (Digital) ...
एथिकल हॅकिंग (Ethical Hacking)

एथिकल हॅकिंग (Ethical Hacking)

नैतिक अंतर्भेदन. संगणकावर साठवून ठेवलेली महत्त्वपूर्ण माहिती नैतिकतेने अथवा परवानगीने आपल्या संगणकावर पाहणे अथवा बदलविणे यालाच एथिकल हॅकिंग अर्थात नैतिक ...
ऑनलाइन चॅट (Online Chat)

ऑनलाइन चॅट (Online Chat)

ऑनलाइन संप्रेषण सेवा. इंटरनेटच्या मदतीने ऑनलाइन करण्यात येणाऱ्या गप्पांचा संप्रेषणाचा प्रकार. ऑनलाइन चॅट मजकूराच्या स्वरूपात वास्‍तविक वेळेतच पुढे पाठविण्यात येताे ...
ऑनलाइन टेलीफोनी (Online Telephony)

ऑनलाइन टेलीफोनी (Online Telephony)

ऑनलाइन टेलिफोनीला इंटरनेट टेलिफोनी सुद्धा म्हणतात. इंटरनेट टेलिफोनी हे एक प्रकारचे संप्रेषण (communication) तंत्रज्ञान आहे जे इंटरनेटद्वारे व्हॉइस कॉल (Voice ...
कोबोल (COBOL)

कोबोल (COBOL)

कोबोल ही संकलित इंग्रजी सारखी संगणक प्रोग्रामिंग भाषा आहे, जी व्यावसायिक वापरासाठी तयार केलेली आहे. हि प्रक्रियात्मक आणि ऑब्जेक्ट-उन्मुख भाषा ...
क्लिपर (Clipper)

क्लिपर (Clipper)

(संगणक प्रोग्रामिंग भाषा). क्लिपर एक एक्स-बेस कंपायलर (xBase Compiler) आहे, जी मुळात एमएस-डॉस (MS-DOS) अंतर्गत सॉफ्टवेअर प्रोग्राम (programme) तयार करण्यासाठी ...
ट्विटर (Twitter)

ट्विटर (Twitter)

मायक्रोब्लॉगिंग सेवा (Microblogging service). वैयक्तिक संगणक किंवा भ्रमणध्वनीद्वारे संदेश वितरीत करणारी ऑनलाइन लघु स्तंभ लेखन सेवा. ट्विटरमध्ये मायस्पेस (Myspace) आणि ...
डेटाबेस (Database)

डेटाबेस (Database)

(इलेक्ट्रॉनिक डेटाबेस). संगणकाद्वारे जलद शोध आणि पुनर्प्राप्तीसाठी विशेषीकृत सुसंघटीत केलेला माहितीचा संग्रह. डेटाबेसची संरचना विविध माहिती-प्रक्रियांसह माहितीची साठवणुक (storage), पुनर्प्राप्ती ...
डेस्कटॉप संगणक (Desktop Computer)

डेस्कटॉप संगणक (Desktop Computer)

डेस्कटॉप संगणक हा सर्वात सामान्य प्रकारचा सूक्ष्मसंगणक (मायक्रो कॉम्प्युटर; Microcomputer) आहे. संगणकास “डेस्कटॉप” म्हणून संबोधित केले जाते, जेव्हा तो संगणक ...
डॉटनेट (.NET)

डॉटनेट (.NET)

(.NET Framework; डॉटनेट फ्रेमवर्क; डॉटनेट रचना). मायक्रोसॉफ्ट कंपनीने विकसित केलेली सॉफ्टवेअर रचना. प्रामुख्याने मायक्रोसॉफ्ट विंडोज या ऑपरेटिंग सिस्टमला (क्रियान्वित प्रणाली; ...
दशमान अंक पद्धती (Decimal number system)

दशमान अंक पद्धती (Decimal number system)

(अरेबी अंक पद्धती, पाया-10 अंक पद्धती, दशमान पद्धती, हिंदु-अरेबी अंक पद्धती). दशमान अंक पद्धतीत स्थानात्मक अंक पद्धतीचा (Positional numeral system) ...
द्विमान अंक पद्धती (Binary Number System)

द्विमान अंक पद्धती (Binary Number System)

(पाया-2 अंक पद्धती). द्विमान अंक पद्धतीत स्थानात्मक अंक पद्धतीचा (Positional numeral system) वापर करण्यात आला आहे. यामध्ये 2 या अंकाला ...
पामटॉप (Palmtop)

पामटॉप (Palmtop)

संगणकाचा एक प्रकार. पामटॉप संगणक हा एक वैयक्तिक संगणक किंवा इलेक्ट्रॉनिक उपकरण आहे. ज्यामध्ये संगणकासारखे अनेक वैशिष्ट्ये असतात आणि तो ...
फाइबर ऑप्टिक (Fibre Optic)

फाइबर ऑप्टिक (Fibre Optic)

फाइबर ऑप्टिक किंवा ऑप्टिकल फायबर म्हणजे माहिती प्रसारित करणारे एक माध्यम किंवा तंत्रज्ञान आहे. फायबर ऑप्टिक केबलमध्ये काचेच्या तंतूंच्या वेगवेगळया ...
फोरट्रान (FORTRAN)

फोरट्रान (FORTRAN)

फोरट्रान हि भाषा सूत्रांचा (Formulas) वापर करून बनविण्यात आली आहे, कारण फोरट्रानला गणित सूत्रांचे कोडमध्ये सहज अनुवादासाठी परवानगी देण्यात आली ...
फ्लॅट डेटाबेस  (Flat database)

फ्लॅट डेटाबेस (Flat database)

(सपाट डेटाबेस). फ्लॅट-फाइल डेटाबेसमध्ये डेटाबेस हा फाइल (File) स्वरूपात संग्रहित करतात. रेकॉर्ड (Record) एकसमान स्वरूपाचे असतात आणि रेकॉर्डस् मधील संबंध ...
फ्लोचार्ट (Flowchart) 

फ्लोचार्ट (Flowchart) 

(प्रवाहआलेख; प्रवाहआलेखन). एक प्रकारचा आराखडा आहे, अल्गॉरिदमच्या (Algorithm; रीती) साहाय्याने संगणकीय कार्यप्रवाह (workflow) किंवा प्रक्रिया (process) दाखविता येतो. फ्लोचार्ट विविध ...
ब्ल्युटूथ (Bluetooth)

ब्ल्युटूथ (Bluetooth)

ब्ल्युटूथ हे कमी अंतराच्या दोन इलेक्ट्रॉनिक उपकरणांमधील बिनतारी संदेशवहनाद्वारे माहितीचे आदान-प्रदान करणारे मानक तंत्रज्ञान आहे. ब्ल्युटूथ हे बिनतारी रेडिओ तंत्रज्ञानावर ...
मायक्रो संगणक (Micro Computer)

मायक्रो संगणक (Micro Computer)

(सूक्ष्मसंगणक). मायक्रो संगणकाला वैयक्तीक (Personal) संगणक असेही म्हणतात. मायक्रो संगणक हे सुपर संगणक (Super Compute), मेन फ्रेम संगणक (Main frame Computer) ...
मिनी संगणक (Mini Computer)

मिनी संगणक (Mini Computer)

मिनी संगणक हे मध्यम आकाराचे संगणक. मिनी संगणक हे मेन फ्रेम संगणक (Main Frame Computer) आणि सुपर संगणकाच्या तुलनेत लहान, ...